Çocuklarda mutasyonlu koronavirüsün etkilerine dikkat

Küçük çocuklar tipik olarak grip üzere teneffüs yolu enfeksiyonlarında mikropların üstün bulaştırıcıları olarak bilinir. Bu nedenle de Covid-19 virüsü konusunda da esas bulaştırıcılar olmaları şaşırtan değildir. Koronavirüsün birinci devirlerinde çocukların bu hastalıktan etkilenmedikleri, önemli hastalıklarının olma olasılıklarının daha az olduğu düşünülse de, son datalara nazaran çocuklar da koronavirüsten olumsuz etkilenmektedir.

Çocuklara da PCR testi uygulanabilir
“Çocuklarda koronavirüs enfeksiyonu belirtileri görülmediğinde bulaştırıcı yoktur” söylemi yanlışsız değildir bu nedenle şayet konutta Covid-19 olumlu bireyler varsa çocuklarda da PCR testi doğumdan itibaren her yaş kümesine uygulanabilir. Ebeveynler bu enfeksiyonu geçiriyorsa, çocuklarda bir belirti görülmese bile bu çocukların da enfekte olabileceği unutulmamalıdır. 

Belirtilere dikkat
Çocuklarda koronavirüs hadiseleri hala gizemini korurken, dünya üzerindeki hadiselere bakıldığında onlarda da aşağıdaki belirtilerle bu hastalık görülebilmektedir:

Ateş

Öksürük

Boğaz ağrısı

Burun akıntısı- tıkanıklığı ve nezle hali

Kas ağrısı

Karın ağrısı

İştahsızlık

Halsizlik

Çarpıntı

Göğüs ağrısı

Bulantı, kusma, ishal 

Cilt döküntüleri

Geç periyotta tat-koku kaybı

Bunların yanında çocuklarda nefes darlığı, süratli nefes alıp verme, şiddetli karın ağrısı, uykuya eğilim, şuur değişiklikleri, dudaklarda ve yüzde morarma, göğüste sıkışma hissi üzere belirtiler görülürse bu bulguların acil olarak kıymetlendirilmesi gerektiği unutulmamalıdır.

Hayati tehlike oluşturabilir
Çocuklarda koronavirüs farklı hallerde görülebilmektedir. Kimilerinde klinik bir bulgu olmazken, kimilerinde akut üst teneffüs yolu enfeksiyonları belirtileri görülebilir. Birtakım çocuklarda ateş olmadan ishal, karın ağrısı üzere sindirim meseleleri rastlanabilir. Kimilerinde ise yüksek ateş, öksürük, balgam, göğüste hırıltı ile birlikte sindirim sistemi sıkıntıları birlikte görülebilmektedir. Yakın devirdeki datalarda koronavirüsün bir hafta üzere bir müddette ilerleyip, tedavi edilmediğinde çoklu organ yetmezliği, kalp ile ilgili sıkıntılar, kanda pıhtılaşma sorunları ile karşılaşılabildiği bilinmektedir. Bu semptomlar hayati tehlike bile oluşturabilmektedir. 

D vitamini korunmada yararlı
Bu vakte kadar dünya üzerinde yapılan çalışmalarda Covid-19’u hafif geçirenlerde D vitamini seviyesinin ağır geçirenlere nazaran daha yüksek olduğu görülmektedir bu nedenle Covid-19’dan korunma açısından çocuklara hekim nezaretinde D vitamini verilebilmektedir. Korunma açısından C vitamini ve çinkonun da kıymetli olduğu bilinmektedir ayrıyeten sağlıklı beslenmek, nizamlı uyumak, bol su içmek, pak hava almak, günlük yaşına uygun fizikî aktivitelerde bulunmak da hami tedbirler ortasında yer almaktadır. Alışılmış ki maske, uzaklık ve hijyen kuralları asla unutulmamalıdır. 

Viral enfeksiyonlar astımı tetikleyebilir

Koronavirüsün başlangıcından beri en büyük kaygılardan biri de astım, bronşit tipinde hastalığı olan çocukların durumdan nasıl etkileneceği sıkıntısıdır. Bu hususta hala gizemini korumakla birlikte koronavirüs sürecinde astım nöbetlerinde azalma kelam bahsidir. Yalnızca viral enfeksiyonların astım ve gibisi tabloları tetiklediği tabir edilebilir. Maske grubunun viral enfeksiyonlardan koruduğu ve böylelikle astım nöbetlerinin azaldığı söylenebilir hatta son devirde bahar aylarında koronavirüs bittiği periyotta de rutinde çocukların daima maske takıp takmaması da tartışmalar ortasında yerini almıştır. 

Koronavirüste çocukların hekim denetimine gitmesi gerekir
En merak edilen mevzulardan biri de Covid-19’a maruz kalan çocuklarda meydana gelen MIS-C sendromudur. Kimi çocuklar Covid-19’u belirtisiz geçirebilir ya da aile üyelerinden birileri enfekteyken çocukta hafif belirtiler olabilir bu nedenle test edilmeyen çocukların MIS-C geçirip geçirmeyeceği bilinmemektedir. Aile bireylerinden enfekte olan, hafif belirtili yahut belirtisiz olan çocukların koronavirüs enfekte sürecinde ve çabucak ardından hekim denetimine götürülmesi ve bilhassa kalp kontrollleri gerekmektedir. 

Enfekte aile bireyleri varsa MIS-C gerçekleşebilir
MIS-C sendromu hastanede yapılacak kimi testlerle kesin teşhis konulması gereken ve vakit kaybetmeden tedaviye başlanması gereken bir hastalıktır. Bu sorun çocuğun koroner damarlarında sorun oluşturup onun kalp işlevlerini bozabilir. Bu hastaların çocuk sıhhati ve hastalıkları, çocuk kardiyolojisi, çocuk enfeksiyon hastalıkları kısmı uzmanlarınca takip edilmesi gerekir.

MIS-C belirtileri apandisit ile karıştırılabilir
Birinci periyotlarda bu sorunun çocuklarda apandisitle karıştırıldığı bilinmektedir. Apandisitin alınmasına karşın belirtiler düzelmeyince ortaya MIS-C sendromu çıkmıştır. Erken teşhis ve tedavi ile çocuklar hasar oluşmadan iyileşebilmektedir.

Bu nedenle koronavirüsün ardından 2-4 hafta sonrasında oluşan şu belirtilere dikkat edilmeldir:

24 saatten uzun 38 derece ve üzerinde yüksek ateş

Bulantı, kusma, ishal, şiddetli karın ağrısı

Bedende döküntü

Baş ağrısı

Teneffüs sıkıntıları

Çatlamış dudaklar

Beğenilen kanlanma,

Kas- eklem ağrıları

Ciltte soyulmalar

Kreşlerde kurallara sıkı uyulmalı

Çalışan ebeveynlerin son devirlerde en büyük sorularından biri de çocukları kreşe gönderip göndermeme hususudur. Okuldaki tedbirlere çocuğun ahengi bu manada çok kıymetlidir. Her çocuğun maske taktığı, maskelerinin sık sık değiştirildiği, sınıfların kalabalık olmadığı, HES kodlarına dikkat edildiği, toplumsal araya dikkat edildiği ortamlar olmasına ihtimam gösterilmelidir. Maskesiz ortamların riski artırdığı bilinmektedir. Çocuklara koronavirüsten korunmaları için ara, maske ve hijyen tedbirleri öğretmenler ve ebeveynler tarafından dikkatli ve gerçek bir formda anlatılmalıdır şayet çocukla birlikte kronik hastalığı olan bireyler tıpkı meskende yaşıyorsa kreş yahut gündüz bakım meskenine çocuğun gönderilip gönderilmemesi konusunda tabip ve aile birlikte karar vermelidir.

Çocuklara hangi testler yapılmalı?
Merak edilen bir öbür bahis da koronavirüs sonrasında çocuklara antikor bakılıp bakılmayacağıdır. Rutinde antikor bakılmamaktadır. Koronavirüs geçirip geçirmediği bilinmeyen bir çocuğun bir daha koronavirüs geçirip geçirmeyeceği bilinmemektedir. Bu nedenle antikor baktırmanın rutinde çocuklara ekstra bir yararı yoktur fakat enfeksiyondan kuşku olduğunda PCR (boğaz ve burundan) testi çocuklara da yapılmaktadır.

Herkes dikkatli olmalı
Bu süreçte bilhassa anne babaların üst teneffüs yolu enfeksiyonları, grip, nezle, soğuk algınlığı belirtilerini kendilerinde ve çocuklarında gördüklerinde kesinlikle PCR testi yaptırmaları gerekir. Erken teşhis ve erken izolasyon bu süreçte çok değerlidir. Hastalık olsun ya da olmasın maske, uzaklık ve hijyen kurallarına dikkat edilmelidir. Mümkünse toplu ortamlardan uzak durmak, bir mühlet bu biçimde yaşamak gerekmektedir. Kişisel olarak herkesin dikkatli olması gerekir. Aşılara karşın rehavete kapılmadan kurallara uyulmalıdır. Bu nedenle toplumun her bireyinin tüm kuralları gerçek ve eksiksiz uygulaması bu süreçte kıymet taşımaktadır. 

Hibya Haber Ajansı